Checkouts: zo gooi je elke rest uit, van 170 tot 2

De hoogste rest die je in drie darts kunt uitgooien is 170: T20, T20, bull. Een even rest tot en met 40 is één dubbel; van 41 tot 99 gooi je een setup en dan een dubbel; boven de 100 heb je bijna altijd drie darts nodig. Zeven getallen zijn in drie darts niet uit te gooien: 169, 168, 166, 165, 163, 162 en 159.

Een route in je hoofd

Een checkout, aan de baan ook finish of uitgooien, is een rest die je in één beurt naar nul brengt, eindigend op een dubbel. De regels zeggen er maar twee dingen over: de laatste dart moet een dubbel zijn, en de bull telt als dubbel 25. De rest is rekenwerk, en dat is voor iedereen hetzelfde. De eenvoudigste finishes zijn de dubbels zelf: 40 is dubbel 20, 32 is dubbel 16, 2 is dubbel 1. Elke even rest tot en met 40 is één dart. Daarboven heb je twee darts nodig: eerst een setup die een even getal overlaat, dan de dubbel. 60 is 20 en dubbel 20. 81 is T19 en D12: 57 + 24 = 81.

De hoogste: 170

T20 + T20 + bull = 170. Twee keer triple 20 is 120, en de bull is de grootste dubbel die er bestaat, 50. Hoger kan niet, want 60 + 60 + 50 is het maximum met een dubbel als laatste dart. Tussen 170 en 100 zijn er zeven getallen die je niet in drie darts kunt uitgooien, hoe je het ook probeert: 169, 168, 166, 165, 163, 162 en 159. Die heten de bogey-getallen. Met 169 kun je bijvoorbeeld 60 + 60 gooien en dan 49 overhouden, en 49 is geen dubbel. Sta je op een bogey-getal, dan kies je een setup en gooi je de volgende beurt uit.

De tabel van 170 tot 100

Dit is de gangbare route voor elke rest van 170 tot 100. Er bestaan vaak meer routes; dit zijn de routes die spelers uit hun hoofd kennen, omdat ze eindigen op een grote dubbel en na een misser nog iets overlaten. De tabel is gegenereerd en nagerekend: elke regel telt op tot de rest en eindigt op een dubbel.

Lees de tabel zo: bij 121 gooi je T20 (60), dan T11 (33) en dan D14 (28). Mis je de T11 en raak je de enkele 11, dan heb je 50 over en kun je alsnog op de bull gooien.

De setup: even blijven

Met 40 en 32 eindigen de meeste finishes, en dat is niet voor niets. Beide zijn even, en ze blijven even als je de dubbel mist en in het enkele vak komt. Van 32 kun je vier keer halveren zonder dat het oneven wordt: 32, 16, 8, 4, 2. Elk van die getallen is een dubbel. Wie de dubbel 16 mist en de enkele 16 raakt, heeft dubbel 8 over, en zo verder tot dubbel 1. Daarom mikken ervaren spelers op 32: dat is de rest die een misser het best vergeeft.

De regel voor elke setup is dus: laat een even getal over, liefst 32 of 40, en anders een ander getal waarvan de dubbel groot is. Een oneven rest kost altijd een extra dart, want je moet hem eerst even maken. Mis je je dubbel, dan reken je meteen opnieuw. Wie na een misser niet rekent maar meteen weer gooit, is vaak bust.

De negendarter

Het minimum aantal darts voor een leg van 501 is negen. Dat is drie beurten van 180, 180 en 141, of een andere combinatie van drie perfecte beurten: 501 - 180 = 321, 321 - 180 = 141, en 141 is T20, T19, D12. Een negendarter is zeldzaam op elk niveau en op het WK een feest. Je hoeft hem niet te kunnen gooien om hem te snappen: het is de rekenkunde van deze pagina, drie keer.