Uitgooien en bust: de laatste dart is een dubbel

Een leg win je door precies op nul te eindigen, en de dart die je op nul brengt moet in de dubbelring zitten of op de bull. Gooi je meer dan je over hebt, kom je op nul zonder dubbel of houd je 1 over, dan ben je bust: je beurt telt niet en je score gaat terug naar het begin van de beurt.

Dubbel uit en open start

Een leg win je door precies op nul te eindigen. De dart die je op nul brengt, moet in de dubbelring zitten. Heb je nog 40 over, dan moet je dubbel 20 raken: een ring van 8 mm breed op bijna tweeënhalve meter. Heb je nog 32 over, dan is het dubbel 16. Heb je nog 50 over, dan mag je op de bull gooien, want de bull telt als dubbel 25. Een enkele 40 bestaat niet, en 40 in twee enkele 20's is geen finish.

Je begint een leg zonder dubbel: elke dart die in het bord zit, telt vanaf het begin mee. Dat heet een open start. Alleen het einde is streng. Op sommige avonden spelen clubs “dubbel in”, waarbij je ook met een dubbel moet beginnen; dat is een afspraak voor die avond, niet de standaard. Staat er niets anders in de aankondiging, dan is het open start en dubbel uit.

Drie manieren om bust te gaan

Gooi je meer dan je over hebt, dan ben je bust en telt je beurt niet. Je score gaat terug naar wat hij was voordat je deze beurt begon, en je tegenstander is aan de beurt.

Het eerste geval is het duidelijkst: je gooit meer dan je nodig hebt. Het tweede geval verrast beginners: je komt precies op nul, maar de laatste dart was een enkele 16 en geen dubbel. Het derde geval is het gemeenste: je houdt 1 over. Een rest van 1 kun je nooit uitgooien, want de kleinste dubbel is 2. Daarom is 1 overhouden meteen bust.

Je hoeft niet alle drie je darts te gooien om bust te gaan. Sta je op 32 en gooi je met je eerste dart een T20, dan ben je meteen bust: 60 is meer dan 32. Je beurt is dan voorbij en je gooit de twee darts in je hand niet meer. Het omgekeerde kan ook: sta je op 40 en raak je met je eerste dart dubbel 20, dan is de leg uit. De twee darts die je nog in je hand hebt, gooi je niet meer.

Game shot

Zodra je met de juiste dubbel op nul eindigt, roept de schrijver of de scheidsrechter “game shot”. Dat is de officiële bevestiging dat de leg, de set of de match voorbij is. Game shot is alleen geldig als de darts die je gooide precies het aantal punten zijn dat je nodig had. Haal je darts pas uit het bord als de score is afgeroepen of geschreven.

Soms roept de schrijver te vroeg of verkeerd “game shot”, bijvoorbeeld omdat hij jouw rest verkeerd op het bord had staan. Corrigeren jullie het meteen, dan herstel je de fout en speel je verder. Corrigeert niemand het direct, dan blijft het game shot staan en is de leg voorbij. De mogelijkheid om een verkeerd game shot te herstellen vervalt zodra de volgende leg is begonnen of jullie allebei de baan hebben verlaten.

Wat de schrijver zegt, en wat niet

De speler die achter de oche staat, mag de schrijver op elk moment vragen wat hij gegooid heeft en wat hij nog nodig heeft. De schrijver antwoordt met het getal: “32”, “40”, “121”. Wat hij niet mag, is zeggen hoe je moet uitgooien. “Dubbel 16” is een advies, en dat geeft een schrijver niet, ook niet als hij je wil helpen. Hoe je van 32 naar nul komt, moet je dus zelf weten.

Waar de PDC afwijkt

Over het uitgooien zijn de NDB, de WDF en de PDC het bijna helemaal eens. De regel die je op de club leert, is de regel die je op tv ziet. Alleen de afhandeling van een fout door de schrijver is bij de WDF en de PDC iets uitgebreider, en bij de PDC is de beurt meteen voorbij bij de dart die bust gaat.